تازه‌های پزشکی

قیچی زیست‌شناختی که ژن‌ها را ویرایش می‌کند

تاریخ انتشار : 14 آذر 1394 ساعت 02:27
0
0
e
p
+
-
اندازه متن :
دانشمندان یک ابزار بهبودیافته ویرایش ژنی ایجاد کرده‌اند که به طور قابل‌توجهی احتمال ایجاد ویراسته‌های بالقوه خطرناک «به هدف نخورده» را کاهش می‌دهد و به این ترتیب سیستمی دقیق و کارآمدتر برای دست‌کاری DNA انسانی را در اختیار می‌گذارد.

این تکنولوژی جدید به نام CRISPR-Cas9 به دانشمندان امکان می‌دهد که ژن‌ها را با استفاده از «قیچی‌های زیست‌شناختی» ‍ژن‌ها را ویرایش کند (ببرند و بدوزند). این به‌اصطلاح قیچی‌ها تا حدودی مانند برنامه‌های پردازنده کلمات عمل می‌کنند که می‌تواند اشتباهات را بیابند و آنها را به کلمات درست جایگزین کنند.

این رویکرد هم پژوهشگران دانشگاهی و هم شرکت‌های داروسازی را به هیجان آورده است، زیرا راهی را برای بازنویسی DNA سلول‌های بیمار پیش پا می‌گذارد و این تکنولوژی به‌سرعت در آزمایشگاه‌ها در سراسر دنیا دارد به کار گرفته می‌شود.

با اینکه سیستم CRISPR بسیار موثر و کاربرد آن نسبتاً ساده است، یک کمبود عمده آن این است که می‌تواند محل‌های دیگری را هم که هدف قرار نگرفته بودند، ببرد و باعث ایجاد اثرات ‍ژنتیکی نامطلوب شود. ازجمله این اثرات نامطلوب سرطان است.

اکنون پژوهشگران در انستیتوی برود در ام‌آی‌تی و هاروارد و انستیتوی پژوهش مغزی مک‌گاورن در ام‌آی‌تی می‌گویند با دست‌کاری کردن سه اسید آمینه شیوه‌ای برای کاهش این بریده شدن‌های ویرایشی هدف قرار نگرفته (off-target) یافته‌اند.

فنگ ژانگ از انستیتوی بورد و همکارانش می‌گویند آنان بر روی یک سیستم جدید و بهبودیافته کار می‌کنند که به فوریت در اختیار پژوهشگران در سراسر دنیا قرار خواهد گرفت. آنان یافته‌هایشان را در مقاله‌ای در ژورنال Science منتشر کردند.

سیستم CRISPR در حوزه‌های گوناگونی به کار گرفته شده است، ازجمله اصلاح نژاد گیاهان و مهندسی پشه‌هایی که نمی‌توانند انگل مالاریا را منتقل کنند. اما در ماه آوریل هنگامی که گروهی از دانشمندان در چین جزئیات تجربه‌ای را که در آن DNA رویان‌های انسانی تغییر داده شده بود، منتشر کردند، نگرانی‌های اخلاقی عمده‌ای برانگیخته شد.

با وجود این امکان نظری که از ویرایش ژنی بتوان برای جلوگیری از انتقال شمار زیادی از بیماری‌های ژنتیکی مرگبار به نسل‌های آینده استفاده کرد،‌ این اصلاح «‍سلول‌های زایا» پزشکی را به حوزه کاملاً جدیدی وارد خواهد کرد.


شما منتشر کنید در


مطالب مرتبط


دیدگاه کاربران


ارسال دیدگاه


نام :    ایمیل : 

عکس خوانده نمی شود کد امنیتی :      
طراحی و اجرا توسط: هنر رسانه